Wydawca treści
Nordic walking
Nordic walking to prawdziwy fenomen, jeden z najpopularniejszych sportów w Polsce i Europie, młodszy niż większość osób go uprawiających.
Za praojców nordic walkingu można uznać fińskich narciarzy, którzy w latach 30. XX w. włączyli spacery z kijkami narciarskimi do swojego letniego treningowego. Ale historia sportu, którą znamy dziś, jest o wiele krótsza.
Tak się zaczęło
W 1988 r. Amerykanin Tom Rutlin nieco przerobił zwykłe zjazdowe kijki narciarskie i zaczął promować marsz z nimi, jako oddzielną formę aktywności: exerstrider. Prawie w tym samym czasie Fin Marko Kantaneva wręczył podczas letnich przygotowań kijki narciarskie swoim uczniom trenującym biegi narciarskie. Na podstawie obserwacji młodych zawodników oraz badań przeprowadzonych później w Finnish Sports Institute w Vierumäki, Kantaneva napisał pracę magisterską poświęconą sauvakävely, czyli „chodzeniu z kijami". Nazwa nordic walking powstała 1997 r., kiedy fińska firma Exel postanowiła wykorzystać pomysł Kantanevy i wypuściła na rynek pierwsze kije specjalnie zaprojektowane do chodzenia. Tak rozpoczęła się ekspansja jednej z najszybciej zdobywających popularność form aktywności.
Nordic walking był skazany na sukces. Jest idealną dyscypliną w czasach, kiedy tak popularny jest trend active ageing, czyli aktywności osób starszych. Ci, którzy nie czują się na siłach, żeby biegać, jeździć na rowerze czy pływać, zawsze mogą chwycić za kije – bo to zbawienie, dla osób, mających problem nawet ze zwykłym poruszaniem się. Z tego powodu do nordic walkingu przylgnęła nawet opinia trochę niepoważnego „sportu dla emerytów". To błąd. W Skandynawii uprawiają go dosłownie wszyscy, a w Findlandii został nawet włączony do programu wychowania fizycznego w szkołach. Pamiętajmy, nordic walking powstał jako element treningu narciarzy biegowych. Kto widział zdjęcie Norweżki Marit Bjoergen, wie, że ten sport uprawiają twardziele. Nordic walking wykorzystuje oczywiście w swoich treningach także Justyna Kowalczyk.
O co w tym chodzi?
Po co nam w ogóle potrzebne te kije? Czym różni się to od normalnego spaceru? Okazuje się, że podczas zwykłego marszu wykorzystujemy zaledwie 40 proc. naszych mięśni. Ruchy wykonywane podczas marszu z kijami angażują prawie 90 proc. mięśni. A więc nordic walking dużo intensywniej wzmacnia nasze ciało. Przy tym, dzięki kijkom, działają na nie mniejsze obciążenia. Taka aktywność jest więc bezpieczniejsza dla osób otyłych lub z problemami ze stawami kolanowymi. Kijki wymuszają też bardziej wyprostowana sylwetkę i poprawiają stabilność na nierównym terenie.
Uprawianie tego sportu przez godzinę pozwala spalić 400-700 kalorii, czyli o 20-40 proc. więcej niż podczas zwykłego spaceru. Mocniej pracują także płuca – o 20-60 proc. niż w czasie marszu.
Takie efekty osiągniemy oczywiście tylko wtedy, jeśli będziemy stosować odpowiednią technikę marszu. Najpierw zakładamy na ręce paski kijków, tak, by nie były zbyt luźne. Później swobodnie opuszczamy ręce wzdłuż tułowia i ciągniemy kije. Marsz zaczynamy naturalnie, wahadłowo poruszając rękami. Kiedy ramię jest w górze, chwytamy rękojeść kija i cofamy ramię wywierając delikatny nacisk. Kiedy ramię będzie na wysokości biodra, puszczamy rękojeść i znów unosimy ramię, ciągnąc kij. Kiedy wypadniemy z rytmu najlepiej wznowić marsz od ciągnięcia kijów. Kiedy nie jesteśmy pewni swojej techniki, powinniśmy poprosić o konsultacje trenera. To niewielki wydatek, dzięki któremu nasz wysiłek będzie efektywny.
Zapraszamy do lasu
Las jest wydaje się naturalnym środowiskiem dla uprawiania nordic walking. Miękkie leśne ścieżki amortyzują wstrząsy, dzięki czemu spacer po nich jest mniej obciążający stawy niż po chodniku czy asfalcie. Zaletą jest także ich nierówność – dzięki temu nasze mięśnie i stawy pracują w większym zakresie. No i to czyste leśne powietrze…
Nie dziwi więc, że, szczególnie w czasie wakacji, w niektórych lasach można spotkać więcej osób spacerujących z kijami niż bez. Leśnicy już dawno zauważyli, że, stawiając na nordic walking, przyciągną do lasów więcej turystów, więc tworzą kolejne ścieżki do uprawiania tego sportu oraz organizują imprezy dla jego miłośników. Dziś trudniej znaleźć nadleśnictwo, gdzie nie ma specjalnej trasy, niż takie, gdzie one są. Wiele, jeśli nie większość, oznakowana jest tablicami zgodnymi z ogólnoeuropejskimi standardami nordic walking. Na tablicach znajdują się mapy oraz wskazówki dotyczące techniki, doboru sprzętu i walorów zdrowotnych tego sportu. Informacje na temat tras i planowanych imprez można znaleźć na stronach internetowych Lasów Państwowych, regionalnych dyrekcji, nadleśnictw oraz w serwisie Czaswlas.pl.
Najnowsze aktualności
Projekty i fundusze
Projekty i fundusze
Stawy Rybnica w Nadleśnictwie Staszów, fot. arch. N. Staszów
Łąka zmiennowilgotna w Nadleśnictwie Stąporków, fot. Marek Lotarski
Łąki na których realizowano projekt małej retencji w Nadleśnictwie Zwoleń, fot. Stanisław Gałązkiewicz
Nadleśnictwa RDLP w Radomiu w ramach ogólnopolskich przedsięwzięć Lasów Państwowych współfinansowanych ze środków unijnych realizują projekty mające na celu adaptację lasów i leśnictwa do zmian klimatu. To projekty dotyczące małej retencji oraz przeciwdziałania erozji wodnej na terenach nizinnych – kontynuacja (MRN3), ochrony siedlisk hydrogenicznych na obszarach cennych przyrodniczo (GMOK), ochrony gatunków i siedlisk na terenach cennych przyrodniczo (kontynuacja OPL) oraz zapobiegania, przeciwdziałania oraz ograniczania skutków zagrożeń związanych z pożarami lasów (PPOŻ2). Realizowane są także inne projekty ze środków własnych Lasów Państwowych, w tym Funduszu Leśnego.
- Projekty współfinansowane ze środków programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko(FEnIKS) na lata 2021-2027
Projekty Lasów Państwowych – dla retencjonowania wody
„Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu – mała retencja oraz przeciwdziałanie erozji wodnej na terenach nizinnych – kontynuacja” (MRN3).
Beneficjent: Lasy Państwowe reprezentowane przez Centrum Koordynacji Projektów Środowiskowych, 151 nadleśnictw z 17 RDLP.
Partnerzy projektu: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Centrum Ochrony Mokradeł.
Okres realizacji: 2024-2028.
Główny cel projektu: wzmocnienie odporności nizinnych ekosystemów leśnych na zagrożenia związane ze zmianami klimatu poprzez realizację kompleksowych działań retencyjnych i przeciwerozyjnych ukierunkowanych na zapobieganie powstawaniu lub minimalizację negatywnych skutków naturalnych zjawisk/procesów klimatycznych takich jak susze i pożary, powodzie i podtopienia, intensywne lub długotrwałe opady atmosferyczne, ekstremalne przepływy wód w korytach, spływy powierzchniowe, niszczące działanie wód wezbraniowych.
Całkowity koszt realizacji projektu: 511,56 mln zł.
Na terenie RDLP w Radomiu działania są realizowane przez 5 nadleśnictw i będą dotyczyły 7 obiektów (z możliwością uzupełnienia zakresu o inne nadleśnictwa i obiekty):
- Nadleśnictwo Daleszyce: Budowa zbiornika retencyjnego na cieku naturalnym w leśnictwie Sieraków.
- Nadleśnictwo Dobieszyn: Budowa zbiornika wodnego Podlesie. Budowa stawu Chruściechów.
- Nadleśnictwo Radom: Odbudowa zbiornika wodnego w leśnictwie Zadobrze.
- Nadleśnictwo Stąporków: Budowa systemu piętrzeń w ciągu Niedźwiedzicy w rejonie miejscowości Małachów. Przebudowa zbiornika retencyjnego Pardołów.
- Nadleśnictwo Zagnańsk: Przebudowa dwóch zbiorników retencyjnych na rzece Bobrzaneczka.
Więcej o projekcie: https://www.ckps.lasy.gov.pl/adaptacja-na-terenach-nizinnych-kontynuacja
Projekty Lasów Państwowych – dla ochrony mokradeł
„Lasy dla mokradeł – ochrona siedlisk hydrogenicznych na obszarach cennych przyrodniczo” (GMOK).
Beneficjent: Lasy Państwowe reprezentowane przez Centrum Koordynacji Projektów Środowiskowych, ponad 120 nadleśnictw z 17 RDLP.
Partnerzy projektu: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Centrum Ochrony Mokradeł.
Okres realizacji: 2024-2029.
Główny cel projektu: przywrócenie funkcji lub utrzymanie stanu bagien, torfowisk i innych terenów podmokłych pozostających w zarządzie LP na obszarach Natura 2000 i poza nimi.
Planowane działania będą ukierunkowane na ochronę siedlisk przyrodniczych oraz gatunków związanych z uwilgotnionymi (bagiennymi) obszarami zielonej infrastruktury, w szczególności wybranych siedlisk Natura 2000 tj.:
- bagna, torfowiska i inne obszary podmokłe (7110, 7120, 7140, 7150, 7210, 7220, 7230),
- użytki zielone (6410, 6430, 6440, 6510),
- siedliska leśne (91D0, 91E0, 91F0).
Całkowity koszt realizacji projektu: 117,65 mln zł.
Na terenie RDLP w Radomiu działania są realizowane przez 4 nadleśnictwa: Daleszyce, Kozienice, Włoszczowa, Zwoleń.
Więcej o projekcie: https://www.ckps.lasy.gov.pl/lasy-dla-mokradel
Projekty Lasów Państwowych – dla ochrony przyrody
„Razem dla natury – ochrona gatunków i siedlisk na terenach cennych przyrodniczo" (kontynuacja OPL).
Beneficjent: Lasy Państwowe reprezentowane przez Centrum Koordynacji Projektów Środowiskowych, 120 nadleśnictw z 17 RDLP, 10 parków narodowych, a także Leśny Bank Genów Kostrzyca.
Okres realizacji: 2024-2029.
Główny cel projektu: poprawa stanu ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt, występujących na obszarach Natura 2000 i w rezerwatach przyrody, leżących na gruntach zarządzanych przez Lasy Państwowe i parki narodowe.
Całkowity koszt realizacji projektu: ok. 58,8 mln zł.
Na terenie RDLP w Radomiu działania są realizowane przez 8 nadleśnictw:
- Nadleśnictwo Barycz: wykaszanie i odkrzaczanie podmokłych łąk i torfowisk.
- Nadleśnictwo Chmielnik: koszenie na siedlisku łąk świeżych i modraszka telejusa; utrzymanie stanu zbiornika dla występowania traszki grzebieniastej.
- Nadleśnictwo Daleszyce: przywrócenie łąki ostrożeniowej dla owadów w rezerwacie „Radomice” – wykaszanie trzciny, usuwanie samosiewów olszy, wierzby, osiki oraz sosen.
- Nadleśnictwo Jędrzejów: usuwanie podszytów i podrostów na obszarach Natura 2000 Wzgórza Chęcińsko-Kieleckie i Ostoja Gaj w ciepłolubnych dąbrowach i grądach.
- Nadleśnictwo Kielce: usuwanie podszytów i podrostów na siedlisku ciepłolubnej dąbrowy; ekstensywne użytkowanie kośne (w tym usuwanie odrostów drzew i krzewów) na siedlisku torfowisk przejściowych.
- Nadleśnictwo Ostrowiec Świętokrzyski: usuwanie obcych gatunków z rezerwatu Modrzewie oraz usuwanie podszytu i podrostu (głównie grabowego) utrudniającego rozwój młodego pokolenia modrzewia polskiego.
- Nadleśnictwo Pińczów: usuwanie nalotu, koszenie na siedlisku muraw kserotermicznych i obuwika pospolitego.
- Nadleśnictwo Stąporków: wycinka i wykaszanie krzewów oraz odrostów drzew z na siedliskach torfowisk przejściowych i zmiennowilgotnych łąk trzęślicowych; koszenie na siedliskach przeplatki aurinii.
Więcej o projekcie: https://www.ckps.lasy.gov.pl/ochrona-gatunkow-i-siedlisk-kontynuacja
Projekty Lasów Państwowych – dla ochrony przeciwpożarowej
„Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu – zapobieganie, przeciwdziałanie oraz ograniczanie skutków zagrożeń związanych z pożarami lasów” (PPOŻ2).
Beneficjent: Lasy Państwowe reprezentowane przez Centrum Koordynacji Projektów Środowiskowych, ponad 153 nadleśnictw z 17 RDLP.
Okres realizacji: 2024-2028.
Główny cel projektu: poprawa sprawności systemu wczesnego ostrzegania, prognozowania i szybkiego reagowania w sytuacji wystąpienia zagrożeń związanych z pożarami lasów w zarządzie LP.
Planowane działania to:
- budowa, przebudowa i remont dostrzegalni przeciwpożarowych,
- budowa i modernizacja masztów, wspierających funkcjonowanie systemu do lokalizacji pożarów,
- budowa i doposażenie stacji meteorologicznych,
- zakup nowoczesnego sprzętu umożliwiającego identyfikację i lokalizację pożarów oraz doposażenie PAD (punktów alarmowo-dyspozycyjnych),
- zakup samochodów patrolowo-gaśniczych,
- budowa, przebudowa i remont punktów czerpania wody.
Całkowity koszt realizacji projektu: 160,31 mln zł.
Na terenie RDLP w Radomiu działania są realizowane przez 7 nadleśnictw: Barycz, Dobieszyn, Grójec, Skarżysko, Włoszczowa, Marcule, Daleszyce (zakup 7 samochodów patrolowo-gaśniczych).
Więcej o projekcie: https://www.ckps.lasy.gov.pl/ochrona-przeciwpozarowa-kontynuacja
- Projekty ze środków własnych Lasów Państwowych objęte programem „Lasy dla Klimatu” (https://projekty-rozwojowe.lasy.gov.pl/program-lasy-dla-klimatu; https://lasydlaklimatu.lasy.gov.pl)
- „Podnoszenie efektywności energetycznej budynków w PGL LP” (PEEB)
https://www.ckps.lasy.gov.pl/podnoszenie-efektywnosci-energetycznej-budynkow-w-pgl-lp
- „Las Energii” (LE)
https://www.ckps.lasy.gov.pl/las-energii
- „Lasy Węglowe” (LW)
https://www.ckps.lasy.gov.pl/lasy-weglowe
- Projekt ze środków własnych Lasów Państwowych „Modernizacja łączności radiowej w Lasach Państwowych (usługa telekomunikacyjna w zakresie radiowej łączności dyspozytorskiej dla LP)” (Projekt łącznościowy)
- Inne projekty realizowane z własnych Lasów Państwowych (Funduszu Leśnego)
Pomnik przyrody dąb Bartek
Nadleśnictwo Zagnańsk od 2017 roku realizuje działania związane z ochroną i zachowaniem właściwego stanu zdrowotnego pomnika przyrody Dąb Bartek. Projekt wpisuje się w „Program działań związanych z ochroną i zachowaniem właściwego stanu zdrowotnego pomnika przyrody Dąb Bartek na gruntach w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe” wprowadzony Zarządzeniem nr 116 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 21 grudnia 2022 r.
http://www.dabbarteknaszwspolnyznajomy.pl/ochrona
Ogród botaniczny – arboretum w Marculach
Nadleśnictwo Marcule od 2026 roku realizuje działania wpisujące się „Program rozwoju ogrodów botanicznych prowadzonych przez jednostki organizacyjne PGL Lasy Państwowe” wprowadzony Zarządzeniem nr 5 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 28 stycznia 2026 r.
